Tuberculose

Een ziekte die je kunt hebben zonder het te merken

Wat is tuberculose?

Tuberculose (TBC) is een infectieziekte die wordt veroorzaakt door de tuberculosebacterie en meestal de longen aantast. Wat veel mensen niet weten, is dat tuberculose vaak lange tijd geen duidelijke klachten geeft. Iemand kan de bacterie bij zich dragen zonder zich ziek te voelen en toch anderen besmetten. Besmetting gebeurt via de lucht, bijvoorbeeld door hoesten, niezen of langdurig nauw contact met iemand die besmettelijk is.

Wereldwijd komt tuberculose nog veel voor, vooral in delen van Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Voor reizigers, stagiairs en mensen die voor werk of studie langere tijd in deze regio’s verblijven, kan het risico op blootstelling toenemen. Omdat de klachten soms pas maanden of zelfs jaren later ontstaan, wordt tuberculose niet altijd direct herkend. Juist daarom is bewustwording belangrijk. Bij Reisprik kunnen onze LCR-geregistreerde artsen en verpleegkundigen adviseren over tuberculose in relatie tot reizen, langdurig verblijf en medische voorbereiding.

Meest gestelde vragen over tuberculose

Wat is tuberculose (TBC)?

Tuberculose, vaak afgekort als TBC, is een infectieziekte die wordt veroorzaakt door een bacterie. Meestal tast tuberculose de longen aan, maar ook andere organen kunnen betrokken zijn. De ziekte komt wereldwijd nog veel voor, vooral in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Veel mensen denken dat tuberculose een ziekte uit het verleden is, maar dat is niet zo. Jaarlijks raken nog miljoenen mensen besmet. Tuberculose is goed te behandelen, maar alleen als het op tijd wordt herkend. Daarom is kennis over TBC belangrijk, zeker voor reizigers.

Hoe raak je besmet met tuberculose?

Besmetting met tuberculose gebeurt via de lucht, bijvoorbeeld wanneer iemand met besmettelijke TBC hoest, niest of praat. De bacterie kan dan worden ingeademd door anderen. Het risico is het grootst bij langdurig en intensief contact, zoals samen wonen, werken of studeren. Korte contacten leveren meestal weinig risico op. In drukke of slecht geventileerde ruimtes kan besmetting sneller plaatsvinden. Niet iedereen die besmet raakt, wordt ook ziek. Veel mensen dragen de bacterie zonder klachten.

Welke klachten geeft tuberculose?

Tuberculose kan klachten geven zoals langdurig hoesten, vermoeidheid, gewichtsverlies en koorts. Ook nachtzweten en een verminderde eetlust komen vaak voor. Wat tuberculose verraderlijk maakt, is dat de klachten geleidelijk ontstaan. Soms zijn de symptomen zo mild dat ze niet direct worden herkend. Bij sommige mensen ontstaan pas maanden of jaren later klachten. Daardoor weten veel mensen niet dat ze TBC hebben. Bij aanhoudende klachten is onderzoek altijd belangrijk.

Waarom is tuberculose relevant voor reizigers?

Tuberculose komt vaker voor in landen waar veel Nederlanders naartoe reizen voor werk, studie of stages. Vooral bij langdurig verblijf neemt de kans op blootstelling toe. Reizigers hebben vaak intensief contact met de lokale bevolking. Omdat tuberculose vaak geen directe klachten geeft, wordt besmetting niet altijd opgemerkt. Soms worden klachten pas na terugkomst duidelijk. Daarom is goede voorbereiding en bewustwording belangrijk. Reisprik kan adviseren over risico’s en eventuele testen.

Hoe gevaarlijk is tuberculose?

Tuberculose kan een ernstige en soms levensbedreigende ziekte zijn als deze niet op tijd wordt herkend en behandeld. Vooral onbehandelde longtuberculose kan grote schade aan de longen veroorzaken. Daarnaast kan de ziekte zich in sommige gevallen uitbreiden naar andere organen. Wat tuberculose gevaarlijk maakt, is dat de klachten vaak langzaam ontstaan en daardoor laat worden herkend. Gelukkig is tuberculose in de meeste gevallen goed te behandelen met medicijnen wanneer de diagnose op tijd wordt gesteld. Mensen met een verminderde weerstand lopen een groter risico op complicaties. Daarom is vroege opsporing en medische begeleiding erg belangrijk.

Hoe kun je tuberculose opsporen of laten testen?

Tuberculose kan worden opgespoord met een Mantoux-test of een IGRA-bloedtest. Deze testen laten zien of iemand besmet is geraakt met de TBC-bacterie. Soms is aanvullend onderzoek nodig, zoals een longfoto. Welke test geschikt is, hangt af van de situatie en reisgeschiedenis. Testen worden vaak geadviseerd bij langdurig verblijf in risicolanden. Ook na terugkomst kan een test zinvol zijn. Bij Reisprik krijg je persoonlijk advies hierover.

Beschermingsduur

Het BCG-vaccin biedt een goede bescherming tegen de ernstigste vormen van tuberculose, vooral bij jonge kinderen. De bescherming is niet volledig en neemt in de loop van de jaren langzaam af, maar kan wel langdurig aanhouden. Daarom wordt het BCG-vaccin vooral ingezet bij mensen met een verhoogd risico op blootstelling aan tuberculose.

Aantal

Het BCG-vaccin bestaat uit één vaccinatie. Het vaccin wordt toegediend via een injectie net onder de huid, meestal in de bovenarm. Op de prikplek ontstaat vaak een klein wondje of litteken, wat een normale reactie is en hoort bij de werking van het vaccin.

Risicogebieden

Tuberculose komt wereldwijd voor, maar het meeste in delen van Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Vooral landen in Sub-Sahara Afrika, Zuid- en Zuidoost-Azië kennen een hoge prevalentie van TBC. In Europa en Noord-Amerika komt tuberculose relatief weinig voor.

De meest bezochte reisbestemmingen waar TBC voorkomt

Tanzania

Bij Reisprik staat Tanzania op nummer 1 van landen waarvoor wij reizigers adviseren over tuberculose. Dit komt vooral door langdurige stages en verblijven, waarbij reizigers intensief contact hebben met de lokale bevolking. Door deze langere verblijfsduur is extra medische voorbereiding en advies vaak noodzakelijk.

Indonesië

Bij Reisprik staat Indonesië op nummer 2 van landen waarvoor wij reizigers adviseren over tuberculose. Dit komt door het grote aantal backpackers dat voor langere tijd door Azië reist en intensief in contact komt met de lokale bevolking. Door deze lange reisduur en het rondtrekken tussen verschillende landen is extra medische voorbereiding vaak verstandig.

Thailand

Bij Reisprik staat Thailand op nummer 3 van landen waarvoor wij reizigers adviseren over tuberculose. Dit komt door het grote aantal backpackers dat voor langere tijd door Azië reist en intensief in contact komt met de lokale bevolking. Door deze lange reisduur en het verblijf in verschillende regio’s is extra medische voorbereiding vaak verstandig.